Voltar

Πατριάρχης Βαρθολομαίος – Παθος για Ειρηνη

Πατριάρχης Βαρθολομαίος – Παθος για Ειρηνη

«Ο πόλεμος που γίνεται στο όνομα της θρησκείας είναι πόλεμος κατά της θρησκείας»

 

Οι πραγματικοί ειρηνοποιοί της ιστορίας δεν μόχθησαν μόνο για την άμβλυνση των συγκρούσεων αλλά επέδειξαν και ευσπλασχνία προς εκείνους που τους κατεδίωκαν. Ονόματα όπως εκείνα του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, του Αντρέι Ζαχάροφ, της Ονγκ Σαν Σου Χι, του Σιμόν Πέρες, του Αρχιεπισκόπου Ντέσμοντ Τούτου και του Νέλσον Μαντέλα ανήκουν στην πρόσφατη ιστορία των ειρηνοποιών.

Στη λίστα αυτή των ονομάτων πρέπει να προστεθεί και εκείνο του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου της Κωνσταντινούπολης, τον οποίο έχουν αποκαλέσει Γεφυροποιό καθώς και Πατριάρχη της Ειρήνης. Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος, αν και πνευματικός ηγέτης 250 εκατομμυρίων Ορθοδόξων χριστιανών, υφίσταται συνεχείς παρενοχλήσεις από μια εχθρική τουρκική κυβέρνηση καθώς και αδιάκοπες επιθέσεις από εξτρεμιστές που επιθυμούν την εξαφάνιση από το προσκήνιο τόσο του ιδίου όσο και του αξιώματός του. Έχει υποστεί ύβρεις, εξευτελιστικές συμπεριφορές, έχει δει τα παράθυρα του γραφείου του να σπάνε από πέτρες και στην αυλή του να πέφτουν χειροβομβίδες.

Η Έδρα του, το Οικουμενικό Πατριαρχείο, το οποίο εγκαθιδρύθηκε ως θεσμός τον τέταρτο αιώνα και είχε υπό την ιδιοκτησία του περιουσία του εύρους του Βατικανού, περιορίστηκε σε ένα μικρό ελεγχόμενο τμήμα γης σε μια παρηκμασμένη γωνιά της Κωνσταντινούπολης που αποκαλείται Φανάρι. Όλη σχεδόν η περιουσία του Πατριαρχείου κατασχέθηκε από διαδοχικές τουρκικές κυβερνήσεις, οι Σχολές του έκλεισαν και οι ανώτεροι κληρικοί του λοιδορούνται από εξτρεμιστές που διαδηλώνουν σχεδόν επί καθημερινής βάσης έξω από το Πατριαρχείο, απαιτώντας την απομάκρυνσή του από την Τουρκία.

Ο ίδιος ο Πατριάρχης συχνά αποδοκιμάζεται και απειλείται όταν επιχειρεί να κινηθεί έξω από το περίκλειστο Φανάρι. Κατά καιρούς, Τούρκοι σωβινιστές και φανατικοί μουσουλμάνοι καίνε το ομοίωμά του. Κάποιοι μικροπρεπείς γραφειοκράτες αρέσκονται στο να τον ταλαιπωρούν διαρκώς, καλώντας τον στο γραφείο τους για να τον ανακρίνουν για διάφορα ασήμαντα θέματα, εμποδίζοντας τις προσπάθειές του να επισκευάσει τα λιγοστά κτίρια που διατηρεί υπό τον έλεγχό του και προβαίνοντας σε έμμεσες απειλές για ό,τι λέει και κάνει όταν ταξιδεύει στο εξωτερικό. Η τουρκική κυβέρνηση στο σύνολό της ακολουθεί μια πολιτική σκόπιμης απαξίωσής του, αρνούμενη να αναγνωρίσει το οικουμενικό κύρος του ως θρησκευτικού ηγέτη ενός εκ των σημαντικότερων θρησκευμάτων, θεωρώντας τον απλώς επικεφαλής της μικρής ελληνικής Ορθόδοξης κοινότητας της Κωνσταντινούπολης.

Όπως όλοι οι καταδιωγμένοι ηγέτες, έτσι κι εκείνος δεν δίστασε να διαμαρτυρηθεί γι' αυτή την προσβλητική μεταχείριση. «Γιατί; Για ποιο λόγο;», φώναξε διαμαρτυρόμενος όταν μουσουλμάνοι εξτρεμιστές βεβήλωσαν Ορθόδοξους τάφους στην Κωνσταντινούπολη. «Δεν είμαστε καθόλα νομοταγείς πολίτες σε αυτή τη χώρα; Δεν έχουμε υποφέρει αρκετά χωρίς να φταίμε σε τίποτα απολύτως;»

Επί πολλές δεκαετίες βιώνει την έκταση αυτής της θλιβερής κατάστασης. Το Σεπτέμβριο του 1955, όταν ο Βαρθολομαίος σπούδαζε στην Κωνσταντινούπολη, υπήρξε μάρτυρας του μαζικού διωγμού στις ελληνικές γειτονιές της πόλης που έμοιαζαν «με τις βομβαρδισμένες γειτονιές του Λονδίνου κατά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο», όπως μετέδωσε Βρετανός δημοσιογράφος. Όπως ανέφερε ο πρόξενος των ΗΠΑ, ενώ η αστυνομία «στεκόταν αμέτοχη ή ενεθάρρυνε το πλήθος», 4.000 ελληνικά καταστήματα και 2.000 σπίτια λεηλατήθηκαν, 38 εκκλησίες κάηκαν ολοσχερώς και 35 ακόμα βεβηλώθηκαν, ενώ 52 σχολεία καταστράφηκαν. Κατά τη διάρκεια των εξεγέρσεων πάνω από δέκα άνθρωποι σκοτώθηκαν και πολλοί τραυματίστηκαν. Έτσι ξεκίνησε ένας κύκλος βιαιοπραγιών και εκφοβισμών που οδήγησε στη μείωση του ελληνικού πληθυσμού της Κωνσταντινούπολης από 200.000 άτομα που αριθμούσε όταν ξέσπασαν οι ταραχές σε λιγότερο από 2.000 άτομα σήμερα. (Πληροφορίες αναφέρουν ότι οι ταραχές αυτές αποτέλεσαν απάντηση σε βομβιστικές επιθέσεις κατά του τουρκικού προξενείου της Θεσσαλονίκης, αλλά μεταγενέστερη τουρκική έρευνα αποκάλυψε ότι οι επιθέσεις αυτές διατάχθηκαν και πραγματοποιήθηκαν από πράκτορες προσκείμενους στον Τούρκο πρωθυπουργό προκειμένου να προκληθούν και να δικαιολογηθούν εκ των υστέρων τα ανθελληνικά έκτροπα στην Τουρκία).

Ωστόσο, καμία από αυτές τις προσβλητικές συμπεριφορές δεν άμβλυνε ούτε την ευσπλαχνία και την υποστήριξη που έδειχνε προς τον τουρκικό λαό αλλά ούτε και την αποφασιστηκότητά του να λειτουργήσει ως γεφυροποιός ανάμεσα στην Τουρκία και την Ευρώπη. Παρά τις δυσκολίες που αντιμετώπισε με την κυβέρνηση, έχει υποστηρίξει όλες τις προσπάθειες που έχουν γίνει σε διεθνές επίπεδο για την ενίσχυση της τουρκικής οικονομίας και δημοκρατίας, παρακινώντας συχνά σοβαρές επικρίσεις από Έλληνες εθνικιστές. Ένθερμος συνήγορος των προσπαθειών της Τουρκίας να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ταξιδεύει σε όλη την Ευρώπη και μιλά ανοιχτά υπέρ της αποδοχής της. «Η ενσωμάτωση της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να αποτελέσει ισχυρό σύμβολο μιας αμοιβαία επωφελούς συνεργασίας ανάμεσα στον Δυτικό και τον Ισλαμικό κόσμο και να θέσει τέλος στη συζήτηση περί σύγκρουσης πολιτισμών», δήλωσε σε πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Η απόλυτη υποστήριξη ενός τόσο διακεκριμένου χριστιανού ηγέτη συνέβαλε στην άμβλυνση της αντίθεσης που πρόβαλαν πολλοί σκεπτικιστές στην Ευρώπη, οι οποίοι αμφέβαλαν για την ορθότητα της αποδοχής στην Ε.Ε. μιας κυρίαρχα μουσουλμανικής χώρας 70 εκατομμυρίων κατοίκων, και έτσι η Ευρωπαϊκή Ένωση ξεκίνησε τις διαπραγματεύσεις με την Τουρκία στα τέλη του 2004.      

Ακόμα πιο σημαντικό είναι το γεγονός ότι, σε μια εποχή που η εχθρότητα και οι παρανοήσεις μεταξύ της χριαστιανικής Δύσης και του μουσουλμανικού κόσμου έχουν φτάσει σε σημείο θανάσιμης αντιπαράθεσης, ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος, ο οποίος μιλάει επτά ξένες γλώσσες συμπεριλαμβανομένης της τουρκικής, καταβάλλει σοβαρή προσπάθεια να προσεγγίσει τους μουσουλμάνους σ' όλη τη Μέση Ανατολή. «Πιστεύουμε πραγματικά ότι οι χριστιανοί Ορθόδοξοι έχουν ιδιαίτερη ευθύνη να συμβάλουν στην προσέγγιση Ανατολής-Δύσης», επεσήμανε μεταξύ άλλων. «Όπως η Τουρκική Δημοκρατία, έτσι κι εμείς ζούμε συγχρόνως και στους δύο κόσμους».

Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος, τονίζοντας ότι οι χριστιανοί Ορθόδοξοι έχουν μια ιστορία συνύπαρξης με τους μουσουλμάνους στη Μέση Ανατολή 550 ετών, ξεκίνησε μια σειρά συναντήσεων με μουσουλμάνους ηγέτες σ' όλη την περιοχή τις οποίες αποκαλεί «διάλογο φίλτατης αγάπης». Προκειμένου να ενισχύσει το διάλογο αυτό, ταξίδεψε στη Λιβύη, τη Συρία, την Αίγυπτο, το Ιράν, την Ιορδανία, το Αζερμπαϊτζάν, το Κατάρ και το Μπαχρέιν και συναντήθηκε με σημαντικές προσωπικότητες από την πολιτική και θρησκευτική ζωή των χωρών αυτών, που κανείς άλλος χριστιανός ιεράρχης δεν είχε επισκεφτεί μέχρι τότε. Κατά συνέπεια, ο Πατριάρχης διαθέτει μεγαλύτερη αξιοπιστία και έχει περισσότερες ευκαιρίες να χτίσει γέφυρες επικοινωνίας ανάμεσα στο Χριστιανισμό και το Ισλάμ από οποιοδήποτε άλλο διαπρεπή χριστιανό ηγέτη.

«Κατανοούμε πλήρως τα παράπονα του μουσουλμανικού κόσμου έναντι της Δύσης καθώς ο ίδιος ο Ορθόδοξος κόσμος έχει υποστεί την ίδια μεταχείριση στο παρελθόν», δήλωσε. «Όπως και εμείς, έτσι κι εκείνοι, είδαν την πίστη τους να κλονίζεται και την ιστορία τους να διαστρεβλώνεται, αλλά ελπίζουμε να αφήσουμε πίσω μας τα δυσάρεστα και να προτάξουμε τις σημαντικότερες αξίες της ανθρωπότητας». Διευκρίνισε ότι αυτό συνεπάγεται την απόλυτη και αναμφισβήτητη δέσμευση στην ειρήνη και την ανεκτικότητα. «Καταδικάζουμε απερίφραστα κάθε είδος φανατισμού, παραβιάσεις νόμων και χρήση βίας, ανεξάρτητα από που προέρχονται», δήλωσε σε ομιλία του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. «Η δέσμευσή μας στην ανάγκη για ελεύθερη και ειρηνική επικοινωνία ανάμεσα στους λαούς, καθώς και ο αμοιβαίος σεβασμός και οι ειρηνικές σχέσεις ανάμεσα στα έθνη παραμένει αταλάντευτη…»

Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος χάρη στο σεβασμό που απολαμβάνει τόσο στη Δύση όσο και το μουσουλμανικό κόσμο, πρωτοστάτησε στη δημιουργία ισχυρού μετώπου μεταξύ των θρησκευτικών ηγετών κατά της χρήσης βίας. Τρεις μήνες μετά την 11η Σεπτεμβρίου 2001 διοργάνωσε διαθρησκειακό συνέδριο στις Βρυξέλλες, το οποίο συγχρηματοδοτήθηκε από τον τότε Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και νυν πρωθυπουργό της Ιταλίας Ρομάνο Πρόντι. Ο Πατριάρχης έπαιξε σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση της περίφημης διακήρυξης στο πλαίσιο του συνεδρίου, σύμφωνα με την οποία «ο πόλεμος που γίνεται στο όνομα της θρησκείας είναι πόλεμος κατά της θρησκείας». Θρησκευτικοί εξτρεμιστές και τρομοκράτες, δήλωσε εν συνεχεία στο περιοδικό Time «είναι ίσως οι πιο κακόβουλοι ψευδοπροφήτες. Όταν βομβαρδίζουν, πυροβολούν και καταστρέφουν, κλέβουν κάτι περισσότερο από τη ζωή την ίδια. Υποσκάπτουν την πίστη και η πίστη είναι ο μόνος τρόπος για να σπάσει ο κύκλος του μίσους και της εκδίκησης».

Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος, γνωρίζοντας από προσωπική πείρα πόση δυστυχία και καταστροφή φέρνει το θρησκευτικό μίσος, προσπάθησε να το καταπολεμήσει με όσους τρόπους επιτρέπουν η πίστη του και η θέση του. Μια από τις μεγαλύτερες προσπάθειές του, κατά τα πρώτα έτη μετά την ενθρόνισή του, ήταν η σύγκληση διαθρησκειακού διεθνούς συνεδρίου για την Ειρήνη και τη Θρησκευτική Ανεκτικότητα, στην Κωνσταντινούπολη. Το συνέδριο έφερε για πρώτη φορά, στο ίδιο τραπέζι Χριστιανούς, Εβραίους και Μουσουλμάνους προκειμένου να βρουν τρόπους για να ενθαρρύνουν την κατανόηση και την ειρηνική συνύπαρξη μεταξύ των πιστών των τριών θρησκειών. «Αγαπητοί φίλοι», δήλωσε στους συνέδρους, «περισσότερα είναι αυτά που μας ενώνουν απ' αυτά που μας χωρίζουν. Κρατάμε στα χέρια μας το όραμα του ψαλμωδού: «Κοιτάξτε πόσο ευχάριστο είναι για τα αδέλφια να ζουν μαζί εν ομονοία»».

Μέσα στα όρια του χριστιανικού κόσμου, ο Πατριάρχης παίζει κομβικό ρόλο ως ειρηνοποιός. Αμέσως μετά την ενθρόνιση του Πάπα Βενέδικτου XVI πέρυσι, ο Βαρθολομαίος διείδε την ευκαιρία ανανέωσης του οικουμενικού κινήματος. Κάλεσε τον Πάπα Βενέδικτο να επισκεφθεί το Πατριαρχείο. Το ιστορικό αυτό ταξίδι έχει προγραμματιστεί για τις 29-30 Νοεμβρίου. Για την προετοιμασία αυτής της συνάντησης κορυφής η Διεθνής Επιτροπή Διαλόγου Ορθοδόξων-Καθολικών συνήλθε τον περασμένο Σεπτέμβριο, για πρώτη φορά, μετά από έξι χρόνια. Στην ημερήσια διάταξη της συνάντησης βρίσκονταν τα μείζονα θεολογικά ζητήματα, η εκκλησιαστική αυθεντία και η πρωτοκαθεδρία, τα μεγαλύτερα δηλαδή εμπόδια στην ένωση μεταξύ των δύο χριστιανικών δογμάτων. Ο διάλογος είχε ατονήσει, όταν στις αρχές της δεκαετίας του '90, Καθολικοί και Ορθόδοξοι αγωνίζονταν να ξεπεράσουν τις εντάσεις που προκλήθηκαν από τη δυναμική επανεμφάνιση στο προσκήνιο των Εκκλησιών της Ανατολικής Ευρώπης, μετά την πτώση του κομμουνισμού και ως το τέλος της δεκαετίας είχε εγκαταλειφθεί εντελώς. Τώρα, χάρη στον Πατριάρχη Βαρθολομαίο και το νέο Πάπα, το οικουμενικό κίνημα θα ανανεωθεί με ενεργητικότητα και αισιοδοξία.

Το ενδιαφέρον του Πατριάρχη δεν περιορίζεται στις διαθρησκειακές συγκρούσεις, αλλά περιλαμβάνει όλη τη «δημιουργία του Θεού». Η οικολογική του ευαισθησία συντέλεσε ώστε να του αποδοθεί ο τίτλος του Πράσινου Πατριάρχη. Λίγο μετά την άνοδό του στην Πατριαρχικό Θρόνο το 1991 διακήρυξε ότι το «έγκλημα κατά της φύσης είναι αμαρτία». «Οι άνθρωποι και το περιβάλλον», δήλωσε, «συνθέτουν το αδιαίρετο υλικό της ύπαρξης , ένα πολύχρωμο ύφασμα, το οποίο πιστεύουμε ότι έχει υφανθεί στην ολότητά του από το Θεό». «Η φύση δεν είναι δική μας για να τη χρησιμοποιούμε κατά το δοκούν. Είναι ένα δώρο αγάπης του Θεού προς εμάς και πρέπει να του ανταποδώσουμε την αγάπη προστατεύοντας την», δήλωσε κατά τη διάρκεια συνεδρίου περιβαλλοντολόγων, στην Καλιφόρνια, το 1997.

Στηρίζοντας τα λόγια του με πράξεις ο Βαρθολομαίος πήρε μια σειρά πρωτοβουλιών για να αυξήσει τη διεθνή ευαισθητοποίηση για το περιβάλλον. Το 1992 πρότεινε σε όλες τις Ορθόδοξες Εκκλησίες, η 1η Σεπτεμβρίου να είναι ημέρα προσευχής για το περιβάλλον. Το 1995 ξεκίνησε σειρά συνεδρίων για το περιβάλλον, στα οποία προσκεκλημένοι ήταν διακεκριμένοι επιστήμονες, πολιτικοί ηγέτες, θεολόγοι, οικολόγοι και δημοσιογράφοι. Τα συνέδρια διεξάγονταν κατά τη διάρκεια εβδομαδιαίας κρουαζιέρας και είχαν ως θέμα τους την καταστροφή που επιφέρει η ρύπανση των υδάτων. Με στόχο να προσελκυστεί το διεθνές ενδιαφέρον στην οικολογική καταστροφή των περιοχών που επισκέπτονταν, πέντε τέτοια πλωτά συνέδρια πραγματοποιήθηκαν την περασμένη δεκαετία, στον Εύξεινο Πόντο, το Αιγαίο Πέλαγος, την Αδριατική, τη Βαλτική και το Δούναβη.

Τα συμπεράσματα του πλωτού συνεδρίου στον Εύξεινο Πόντο το 1997, οδήγησαν σε ένα σχέδιο δράσης για την καταπολέμηση της καταστροφής της πιο κλειστής θάλασσας της Ευρώπης, το οποίο χρηματοδοτήθηκε από διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, όπως η Παγκόσμια Τράπεζα. Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού στην Αδριατική το 2002, ο Πατριάρχης, σε τηλεφωνική του συνομιλία με τον Πάπα Ιωάννη Παύλο ΙΙ τον έπεισε να κάνει έκκληση για τον τερματισμό της καταστροφής του περιβάλλοντος, όπως έπεισε και τον Αγά Χαν, ο οποίος συμμετείχε στην κρουαζιέρα, να παροτρύνει όλους τους θρησκευτικούς αρχηγούς να εστιάσουν την προσοχή τους στο περιβάλλον. «Οι αναφορές στο περιβάλλον στις προσευχές των Προτεσταντών και των Καθολικών την Κυριακή, των Εβραίων το Σάββατο και των Μουσουλμάνων την Παρασκευή, είναι πολύ λίγες», δήλωσε ο Αγά Χαν στο ΒBC, «και θεωρώ ότι θα ήταν καλό να χρησιμοποιήσουν όλοι το βήμα τους για να ευαισθητοποιήσουν τους πιστούς».

Για πάνω από μία δεκαετία, ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος οργάνωνε ετήσια, θερινά, διεθνή σεμινάρια οικολογίας, στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης (πρόκειται για νησί κοντά την Κωνσταντινούπολη), που είναι υπό τον έλεγχο του Πατριαρχείου, αλλά η κυβέρνηση της Τουρκίας δεν επιτρέπει τη λειτουργία της ως σεμιναριακού χώρου. Χορηγοί των σεμιναρίων είναι ο Πατριάρχης και ο Πρίγκιπας Φίλιππος, Δούκας του Εδιμβούργου, ο οποίος ίδρυσε τη Συμμαχία των Θρησκειών για την Προστασία του Περιβάλλοντος, το 1995, αμέσως μετά την ανάληψη των περιβαλλοντικών προσπαθειών του Πατριάρχη.

Για το έργο του στην καταπολέμηση της ρύπανσης του περιβάλλοντος, ο Πατριάρχης τιμήθηκε το 2002, με το Bραβείο Sophie της Νορβηγίας, το σπουδαιότερο διεθνές βραβείο για περιβαλλοντικά θέματα. Το χρηματικό έπαθλο των $ 100,000 που συνόδευε το βραβείο, προσφέρθηκε από τον Πατριάρχη υπέρ των φτωχών παιδιών της Αιθιοπίας, της Ελλάδος και της Τουρκίας. «Χάνουμε χρόνο και όσο μεγαλύτερη η αναμονή, τόσο μεγαλύτερη και ανεπανόρθωτη η βλάβη», προειδοποίησε ο Βαρθολομαίος κατά την παραλαβή του Βραβείου.

Αν και οι προσπάθειές του αυτές ελάχιστα τον ανακούφισαν από τα προβλήματά του στην Τουρκία, εν τούτοις έφεραν τη διεθνή αναγνώριση, μεταξύ άλλων και από το Κογκρέσο των ΗΠΑ, το οποίο του προσέφερε την ανώτατη διάκριση, το Χρυσό Μετάλλιο του Κογκρέσου. Κατά τη διάρκεια τελετής κάτω από το θόλο του Καπιτωλίου, ο Πατριάρχης δήλωσε ότι «το σημαντικότερο που μπορεί να διδαχθεί κανείς από την Αμερική, βρίσκεται κάτω από αυτόν τον μεγαλοπρεπή θόλο». «Το Πεντάγωνο ενσαρκώνει την ισχύ, αλλά το Καπιτώλιο ενσαρκώνει το δίκαιο. Σ' αυτές τις αίθουσες διαφορετικές απόψεις συναντώνται και συμφιλιώνονται…Και - το σημαντικότερο για την Ορθόδοξη Εκκλησία κατά τη διάρκεια πολλών σκοτεινών περιόδων της ιστορίας της - σ' αυτές τις αίθουσες τα ανθρώπινα δικαιώματα προστατεύονται και η ανθρώπινη αξιοπρέπεια ενδυναμώνεται».

Ο Πατριάρχης έχει επίσης τιμηθεί από τα Ηνωμένα Έθνη, την Ευρωπαϊκή Ένωση και από δεκάδες κράτη, πανεπιστήμια και ιδρύματα για τη μεγάλη του προσπάθεια να προωθήσει την ειρήνη και την κατανόηση, κυρίως μεταξύ Ανατολής και Δύσης.

«Το μέλημα της Α. Θ. Παναγιότητας, του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου, ήταν και εξακολουθεί να είναι η γεφύρωση της Ανατολής με τη Δύση …» είπε ο Δρ. Joel Delobel του Καθολικού Πανεπιστημίου της Λουβαίνης στο Βέλγιο κατά την απονομή του τιμητικού διδακτορικού τίτλου στον Πατριάρχη Βαρθολομαίο, το 1996. «Όλη η ζωή του Πατριάρχη αφιερώθηκε στο σκοπό της κατασκευής αυτής της γέφυρας. Η πρώτη από τις γέφυρες είναι αυτή που ενώνει τις διάφορες Ορθόδοξες Εκκλησίες…»

«Η δεύτερη γέφυρα είναι αυτή που προσεγγίζει την Ευρώπη, μια γέφυρα η οποία δημιουργήθηκε από τις σθεναρές εκκλήσεις του Πατριάρχη για τη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς την Ανατολή και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Εν μέσω ενδοιασμών σχετικά με το μέλλον της Ένωσης, η επίμονη έκκλησή του για μια ολοκληρωμένη Ένωση και το ενδιαφέρον του για την προστασία του περιβάλλοντος είναι οι κατευθυντήριες αρχές τόσο για την Ανατολή όσο και για τη Δύση.»

«Η τρίτη γέφυρα είναι αυτή που θα διευκολύνει το διάλογο μεταξύ όλων των Χριστιανικών Εκκλησιών.»

Είναι εξαιρετικά σημαντικό, ένας θρησκευτικός ηγέτης όπως ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος …να ταξιδεύει σε όλο τον κόσμο για να ενθαρρύνει την αμοιβαία κατανόηση, να αντιμετωπίζει τα προβλήματα και να εφευρίσκει λύσεις. Δεν υπάρχει άλλος τρόπος. «Οι γεφυροποιοί αυτού του είδους είναι απόλυτα απαραίτητοι».

Από τις 22 Οκτώβρη του 1991 που ο Βαρθολομαίος έγινε Οικουμενικός Πατριάρχης, δεν αρκείται στο να μένει σπίτι του και να εστιάζει την προσοχή του στα θεολογικά ζητήματα και τα δύσκολα προβλήματα επιβίωσης σε εχθρικό περιβάλλον. Αντίθετα, τόλμησε να ταξιδέψει σε όλες τις ηπείρους και ανέλαβε ενεργό ρόλο στο Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών, απευθύνθηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Κογκρέσο των Η.Π.Α., συναντήθηκε με αρχηγούς κρατών και επισκέφθηκε Ορθόδοξες Εκκλησίες στις Η.Π.Α., τη Μεγάλη Βρετανία, τον Καναδά, τη Νότιο Αμερική, την Ελλάδα, τη Ρωσία, τη Νορβηγία, τη Φινλανδία, τη Σερβία, τη Ρουμανία, τη Βουλγαρία, την Αλβανία, την Αιθιοπία, την Κορέα και την Κούβα.

«Στις μέρες μας υπάρχει μια βαθιά επιθυμία για πνευματικότητα, μια μεγάλη ανάγκη για να δείξουμε στους ανθρώπους παγκοσμίως τη θεραπευτική δύναμη της ευσπλαχνίας και της καλής θέλησης», αναφέρει, «και ποτέ ξανά δεν είχε υπάρξει μεγαλύτερη ανάγκη για συμμετοχή των πνευματικών ηγετών στα παγκόσμια ζητήματα».

Ως Πατριάρχης τα τελευταία 15 χρόνια, ο Βαρθολομαίος ασχολείται ενεργά με τα πιο δύσκολα ζητήματα που αντιμετωπίζει ο κόσμος – τη μεγάλη έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ Ανατολής και Δύσης, την καταστροφή του περιβάλλοντος και τις βαθιές διαιρέσεις μεταξύ των θρησκευμάτων.

Η προσβλητική συμπεριφορά που υφίσταται καθημερινά στην Τουρκία τον αποθαρρύνει περισσότερο απ' όσο η δυσκολία των θεμάτων με τα οποία καταπιάνεται. Είναι αποφασισμένος να επιμένει, να επιτυγχάνει τη διαφορά και το γεγονός ότι τα έχει καταφέρει είναι ολοφάνερο σε αυτούς που τον έχουν παρακολουθήσει να αγωνίζεται τα τελευταία 15 χρόνια.

Μια από τις ευλογίες του Ιησού Χριστού στην επί του Όρους Ομιλία Του ήταν προς αυτούς που προωθούν την ειρήνη και την κατανόηση. «Μακάριοι οι ειρηνοποιοί» , Είπε , «ότι αυτοί υιοί Θεού κληθήσονται»

Ίσως να το άφησε για το τέλος γιατί Αυτός γνώριζε ότι ήταν η πιο δύσκολη αποστολή που θα μπορούσε κάποιος άνθρωπος να αναλάβει.

Και ίσως αυτός είναι ο λόγος που ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος αφιέρωσε τη ζωή του σ' αυτόν το σκοπό.

John Silber
Επίτιμος Πρόεδρος
Καθηγητής Πανεπιστημίου
Καθηγητής Φιλοσοφίας και Δικαίου
Πανεπιστήμιο της Βοστώνης